مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری دانش ها و آموزه های قرآن و حدیث 4695-2676 8 31 2026 10 29 گسترش و ژرف‌اندیشی در دانش صرف و فقه اللّغة با گذر از لفظ‌محوری و معجم‌شناسی 64 82 fa سید علی یحیی زاده محمد مصطفی یکتایی 2026 10 29 <p>صرف و فقه اللّغة دو دانش کلیدی در فهم و برداشت از متن و نیز درک ظرایف معنایی واژگان قرآن و حدیث هستند. با این حال کاستی&zwnj;هایی که در نگاه رایج به این دو دانش وجود دارد، موجب عدم بهره&zwnj;برداری شایسته از آنها شده است. مصاحبه حاضر با حجّت الاسلام و المسلمین سیّد علی یحیی&zwnj;زاده، در صدد ارائه افق&zwnj;هایی جدید در گستره این دو دانش ادبی است. سؤال اصلی مصاحبه این است که بر اساس تجربه زیسته علمی و مطالعات خود در زمینه صرف و فقه اللّغة، چه موضوعات پژوهشی را در نظر دارید که نیازمند پژوهش هستند؟ او در پاسخ، ابتدا به اصلاح بینش پرداخته و سپس محورهای پژوهشی کارنشده را مطرح ساخت. وی درباره دانش صرف معتقد است هنوز مباحث معنایی آن&zwnj;چنان که باید در دانش صرف مطرح نشده و مأموریت این دانش، منحصر در شناخت لفظی ساختارها شده است. بنابراین لازم است عناصر جدیدی مثل شناخت معنای هیات&zwnj;ها، به مأموریت این دانش افزوده شود. با این نگاه، چند محور در دانش صرف نیازمند پژوهش است: شناسایی دقایق و ظرائف معنایی هیات&zwnj;های مشابه معنایی، اشتراک لفظی در هیآت، شناخت هیات&zwnj;هایی که در ماهیت دچار ابهام هستند&zwnj;، فلسفه&zwnj;یابی قواعد صرفی و مباحث صرفی که در آنها تشکیک وارد شده است. او همچنین در بخش فقه اللّغة معتقد است، نگاه رایج، تنها به دنبال شناخت معاجم لغوی، خصوصیات هر یک، روش ارائه مطالب در آنها و اصطلاح&zwnj;شناسی است و در تلاشی بیشتر به کارورزی برای پژوهش لغوی و چگونگی حلّ سؤالات لغوی می&zwnj;پردازد. این در حالی است که در فقه اللّغة مسائلی عمیق&zwnj;تر قابل طرح است؛ از جمله تأثیر مباحث اشتقاقی در تحلیل معنایی واژه، بحث&zwnj;های مربوط به اصول لغت، شناخت ادّعاهای زبان&zwnj;شناسانه به همراه بررسی ظرفیت&zwnj;ها و آسیب&zwnj;شناسی&zwnj;های آن.</p> http://majaleh-a.ir/ar/Article/Download/55249